Słowniczek
gwary, języka śląskiego
| Słowo | Definicja |
|---|---|
| Cześnia | czereśnia |
| Cześnie | czereśnie |
| Cześnie | czereśnie |
| Czorny chlyb | chleb żytni |
| Czutora | surowa, niedostępna kobieta |
| Dać pozór | uważać, pilnować |
| Dać sie do płaczu | zacząć płakać |
| Damfer | duży ocynkowany gar, służący do gotowania ziemniaków dla zwierząt i zagotowywania przetworów w słojach |
| Darki | prezenty, podarki |
| Darymny futer | wysiłki nie przynoszące żadnego efektu |
| Darzić sie | układać się po czyjeś myśli |
| Deka | koc |
| Deka | koc |
| Dekel | pokrywka |
| Dekiel | pokrywka, zakrętka od słoika |
| dekować sie | ukrywać się (np. partyzanci) |
| Delówka | drewniana podłoga |
| Dinks | z niem. "rzecz", może być określeniem właściwie każdego przedmiotu; coś, czego mówiący nie umie nazwać |
| Diosecki | |
| Diosectwo | Diabelstwo, "nic dobrego" |
| Diosek | diabeł |
| Do korzont | na oścież (otwarte) |
| Do kupy | razem |
| Do porzondku | porządnie, dokładnie |
| Do szpasu | dla humoru, dla zabawy |
| Dociyrny | natarczywy |
| Doczkać | poczekać |
| Dolibóg | na pewno, serio |
| Dombek | chryzantema w doniczce |
| Dostać hiby | dostać baty |
| Dosuć | dosypać |
| Drabiniok | wóz drabiniasty |
| Drabioniok | wóz drewniany drabiniasty |
| Drajfus | kopyto szewskie |
| Drap | szybko |
| Drałować | iść szybko |
| Drogszy | droższy |
| dropani w karku | ból gardła |
| Druciorz | domokrążca naprawiający naczynia, głównie kamionkowe |
| Drunkfep | zatrzask |
| Dryg | zainteresowanie, hobby; mieć dryg do czegoś |
| Drzewiane | drewniane |
| Drzistać | pleść bzdury, plotkować ale także puszczać bąki ;) |
| Drzywko | beczka do kiszenia kapusty lub ogórków, wykonana z drewna drzew liściastych |
| Dubać | łuskać; najczęściej w odniesieniu do orzechów |
| Dudlik | spleciony warkocz zwinięty w kok nad karkiem |
| Dudrać | narzekać, marudzić |
| Dudrok | maruda, malkontent |
| Dugnońć | uderzyć, szturchnąć |
| Dugnyć | szturchnąć, trącić |
| Duldać | pić szybko |
| Dupić fleki | opowiadać głupoty |
| Durch | całkiem, całkowicie |
| Durch | całkiem, całkowicie, cały czas |
| Durszlak | cedzak |
| Dyć | przecież |
| Dyć sie nie rozerwia! | Przecież się nie rozdwoję! |
| Dycki | zawsze |
| Dymbionki | żołędzie |
| Dymfować | gotować, dusić |
| Dzieciontko | malutki Jezusek |
| Dziecka | dzieci |
| Dzieżka | dzieża; naczynie klepkowe do wyrobu ciasta chlebowego, wykonane z drewna dębowego o charakterystycznym kształcie wiadra szerszego u dołu, a zwężającego się ku górze |
| Dziołcha | dziewczyna |
| Dziubnyć | dogadać komuś, dokuczać |
| Dziwać się | patrzeć, obserwować |
| Dziywa | starsza dziewczyna; określenie raczej pejoratywne |
| Dźwiyrka | drzwiczki |
| Dźwiyrze | drzwi |
| Echt | mocne, prawdziwe |
| Ejter | eter |
| Eknienty | skrzywiony, niedorobiony |
| Ekstra | oddzielnie |
| Elefant | słoń |
| Elegancko | idealnie, dobrze |
| Elwer | bezrobotny |
| Erbnońć | odziedziczyć |
| Erzac | namiastka, atrapa |
| Faborki | chabry polne, inaczej: farbiczki |
| Fachlować | oddzielać ziarna zbóż od plew przy użyciu wialni lub jeść szybko, łapczywie |
| Fachman | fachowiec, specjalista |
| Faflać | pleść głupoty |
| Fajerhok | bosak |
| Fajerować | świętować |
| Falta | fałda |
| Familijo | rodzina |
| Familok | wielorodzinny budynek mieszkalny na Górnym Śląsku |
| Fanga | cios, uderzenie; dom ci fanga |
| Fantować sie | wykłócać się o coś |
| Fanzolić | opowiadać głupoty, mówić bzdury nie na temat |
| Fara | plebania |
| Farba | kolor |
| Farbić | barwić, farbować |
| Farbiczek | chaber polny, inaczej: faborki - chabry |
| Farfocle | strzępki, kawałki czegoś |
| Farorz | ksiądz |
| Farska | kościelna; np. szkoła farska |
| Fazan | bażant |
| Fazole | fasola |
| Fazole | fasola |
Zrealizowano przy pomocy środków budżetowych Miasta Jastrzębie-Zdrój w ramach: Stypendium dla osób zajmujących się twórczością artystyczną, upowszechnianiem kultury lub opieką nad zabytkami na rok 2018.
Projekt powstał jako forma promocji, popularyzacji oraz dokumentacji dziedzictwa kulturowego Śląska, a zwłaszcza gwary oraz zwyczajów żywieniowych.
Projekt powstał jako forma promocji, popularyzacji oraz dokumentacji dziedzictwa kulturowego Śląska, a zwłaszcza gwary oraz zwyczajów żywieniowych.
Wszelkie prawa zastrzeżone | All rights reserved © 2026
Zaprojektowane z przez Strony internetowe Ahoj! Jastrzębie
Skontaktuj się
kontakt@bonclok.pl